تبلیغات
مسجد جامع یزد - مطالب ابر کتیبه

امروز:

سوره فتح

» نوع مطلب : تزئینات و کاشیکاری مسجد ،

 

اغلب اوقات راهنمایان گردشگری  در توضیحات مربوط به کتیبه سوره فتح به اسم خطاط و اینکه چه خوابی دیده و چگونه این کتیبه را نوشته است ، بسنده میکنند. البته منظورم این نیست که این مطالب اهمیت ندارند ،بلکه راهنمایان میتوانند با اضافه کردن چند سطر دیگر به توضیحاتشان آن را تکمیل کرده و عظمت کتیبه سوره فتح را نشان دهند.

نکته ای که من میخواهم به آن اشاره کنم ، طول کتیبه و اهمیت دقت در نوشتار کتیبه است . زیرا خطاطی برای کتیبه ای که بیشتر از صدو پنجاه متر طول داشته ،خود امر قابل توجهی است و مهمتر از آن ، ساخت کتیبه با کاشی معرق است.

اگر کتیبه با کاشی هفت رنگ ساخته شده بود ، میتوانستیم کاررا راحتتر قلمداد کنیم بطوریکه خطاط ،سوره را برروی کاشی خام مینوشت و پس از پخت ،کاشیکار آن را کنارهم میچسباند تا کتیبه شکل بگیرد.

اما زمانی که اسم کاشی معرق پیش میآید ، کار چند برابر میشود ، بطوریکه بعد از نوشتن خطاط ، باید کاشی را به شکل خطوط و نقش حاشیه بتراشند و سپس آنها را با دقت فراوان کنار هم بچینند و پشت آن را با ملات پر کنند و ...

اگر فقط تراشیدن کاشیها را در نظر بگیریم ، باید حساب آماده سازی مواد ، رنگزنی ، لعاب دادن ، پختن کاشی و از همه مهمتر تراشیدن کاشی طبق خطوط و نقشها را در نظر بگیریم ،آنهم برای کتیبه ای بطول 150 متر.

تصویر زیر شروع کتیبه در ابتدای ایوان را نشان میدهد :

همانطور که در تصویر فوق ملاحظه میکنید ، سوره فتح از سمت راست و ابتدای ایوان شروع میشود و با طی کردن مسافتی در حدود 150 متر در همین نقطه پایان میپذیرد .

البته ذکر این نکته ضروری است که در حدود 50 متر از این کتیبه در زمان قاجار و برای گسترش حیاط مسجد از مربع به مستطیل ، تخریب شده که تکه ای از آن هنوز موجود است و از آن نگهداری میشود.

تصویر زیر وضعیت کتیبه موجود و کتیبه تخریب شده را نشان میدهد:

 

متأسفانه از ابتدای آیه 21 سوره فتح تا میانه آیه 29 (آیه آخر) بدلیل گسترش حیاط تخریب شده است.

 

تصویر زیر قسمت آخر آیه 20 و ابتدای آیه 21 سوره فتح را در سمت چپ ایوان نشان میدهد .

تصویر زیر قسمت انتهایی سوره را در سمت راست ایوان نشان میدهد .


نوشته شده در : دوشنبه 17 خرداد 1389  توسط : مجتبی .    نظرات() .

برچسب ها: کتیبه ، کاشی معرق ، ایوان ، گنبدخانه ،

مقایسه - ایوان

» نوع مطلب : شناخت تصویری مسجد ،

در این پست تصمیم گرفتم ،دو عکس را که به فاصله 80 سال از هم گرفته شده اند ،باهم مقایسه کنم.

تصویر زیر توسط رابرت بایرون در سال  1933 میلادی/1311 شمسی گرفته شده است.

 

عکس قدیمی ورودی ایوان مسجد جامع یزد

این تصویر به خوبی وضعیت کاشیکاری مسجد را در حدود 80 سال پیش ثبت کرده و نشان میدهد در دوره ای که سردر اصلی مسجد در اوج ویرانی خود بوده ،کاشیکاری داخل مسجد همچنان پا برجا بوده است.

 

تصویر زیر در سال 2010 میلادی / 1389 شمسی از همان مکان گرفته شده است.

2010

اگر به هر دو تصویر دقت کنید ، میبینید که برای نصب سنگ مرمر ازاره ، کتیبه آجر مهری از جای خود حرکت داده شده و کاشیکاری معرق که به شکل نقش داخل محراب هستند به دو طرف آن اضافه شده است.


نوشته شده در : یکشنبه 16 خرداد 1389  توسط : مجتبی .    نظرات() .

برچسب ها: ایوان ، عکس قدیمی ، کاشیکاری ، کتیبه ، آجر مهری ، کاشی معرق ،